बस्तरमधील आदिवासी जीवन उजळवणाऱ्या पद्मश्री दांपत्याची प्रेरणादायी कहाणी
बस्तर (छत्तीसगड): महाराष्ट्रातून छत्तीसगडच्या घनदाट जंगलात गेलेले आणि दंतेवाडा परिसरातील आदिवासी समुदायासाठी तडा-तपोऱ्या सेवा सुरु ठेवणाऱ्या डॉ. रामचंद्र गोडबोले आणि सुनीता गोडबोले दांपत्याला केंद्र सरकारने मानाच्या ‘पद्मश्री’ पुरस्काराने सन्मानित केले आहे. नक्षलप्रभावित आणि दुर्गम भाग म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या या भागातील त्यांच्या अनेक वर्षांच्या निस्वार्थ समाजसेवेचा हा राष्ट्रीय स्तरावर गौरव आहे.
दुर्गम आणि अवघड परिस्थितीत आरोग्यसेवा पोहोचवण्याचे महत्वाचे काम डॉ. रामचंद्र यांनी केले. दंतेवाडा आणि सभोवतालच्या गावी त्यांनी छोटे दवाखाने आणि आरोग्य शिबिरे आयोजित करून हजारों आदिवासींना मोफत आणि दर्जेदार उपचार दिले. ज्या भागात रस्ते, वीज व अन्य मूलभूत सुविधा कमी पडत होत्या, तिथेच ते वैद्यकीय मदत पोहोचवण्यासाठी धडपडी करत राहिले.
सुनीता गोडबोले यांचे कार्य आरोग्यजनजागृतीपूर्वक महिला व बालसक्षमीकरणावर केंद्रित आहे. त्यांनी स्थानिक पातळीवर शिक्षण, आरोग्यशिक्षण आणि बाळ-स्त्री आरोग्यावर विशेष कार्यक्रम राबवले, ज्यामुळे अनेक मुलांचा शैक्षणिक प्रवास सुरुवात झाला आणि महिला आत्मविश्वासाने पुढे येऊ लागल्या.
शहरातील सुखसोयी सोडून हे दांपत्य बस्तरात स्थायिक झाले आणि आपल्या सेवेसाठी संपूर्ण आयुष्य समर्पित केले. त्यांच्या धैर्याने आणि मानवतेने अनेक कुटुंबांना नवजीवन मिळाले; थोडक्यात त्यांच्या कार्याने स्थानिक समाजात सामाजिक व आर्थिक प्रेरणा निर्माण झाली आहे.
नक्षलवादाच्या छायेखाली असलेल्या या भागात या दांपत्याच्या सेवांनी केवळ आरोग्योपचार पुरवलेच नाहीत, तर संघर्ष, भीती आणि दुर्बलतेच्या वातावरणात आशेचा प्रकाश पाडला. त्यांच्या या कार्यामुळे संपूर्ण महाराष्ट्राला अभिमान वाटतो आणि स्थानिक समाजात बदलाची नवी खरी कहाणी उभी राहिली आहे.
पत्रकार — उमेश कुलकर्णी
संपर्क: 9822548429
