दक्षिण भारताची ‘कोकिळा’ हरपली; ज्येष्ठ पार्श्वगायिका एस. जानकी यांचे निधन
मैसूर | प्रतिनिधी
भारतीय संगीतविश्वावर आपल्या मधुर आणि भावपूर्ण आवाजाची अमिट छाप उमटवणाऱ्या ज्येष्ठ पार्श्वगायिका एस. जानकी (जानकी अम्मा) यांचे शनिवारी (११ जुलै) वयाच्या ८८व्या वर्षी कर्नाटकातील मैसूर येथील अपोलो रुग्णालयात वृद्धापकाळाने निधन झाले. त्यांच्या निधनाने भारतीय चित्रपटसृष्टी आणि संगीतविश्वावर शोककळा पसरली असून, एका सुवर्ण पर्वाचा अंत झाल्याची भावना व्यक्त केली जात आहे.
काही दिवसांपासून वयोमानानुसार उद्भवलेल्या आरोग्याच्या समस्यांमुळे त्यांच्यावर उपचार सुरू होते. उपचारादरम्यान त्यांनी अखेरचा श्वास घेतला. त्यांच्या निधनाची अधिकृत माहिती त्यांची नात अप्सरा वैदुला हिने सोशल मीडियावरील पोस्टद्वारे दिली. “कुटुंबीयांच्या प्रेमळ सहवासात त्यांनी शांतपणे या जगाचा निरोप घेतला,” असे तिने आपल्या भावनिक संदेशात म्हटले आहे.
सहा दशकांचा सुवर्ण संगीतप्रवास
२३ एप्रिल १९३८ रोजी आंध्र प्रदेशात जन्मलेल्या एस. जानकी यांनी १९५७ मध्ये आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. पुढील सहा दशकांहून अधिक काळ त्यांनी भारतीय चित्रपटसंगीतावर अधिराज्य गाजवले. तमिळ, तेलुगू, कन्नड, मल्याळम, हिंदी, मराठी, ओडिया यांसह २० हून अधिक भाषांमध्ये त्यांनी ४८ हजारांपेक्षा अधिक गाणी रेकॉर्ड केल्याचा विक्रम त्यांच्या नावावर आहे.
हिंदी चित्रपटसृष्टीतील ‘यार बिना चैन कहाँ रे’ या गाण्याने त्यांना देशभरात विशेष लोकप्रियता मिळवून दिली. त्यांच्या भावपूर्ण आवाजामुळे त्या दक्षिण भारताच्या ‘कोकिळा’ म्हणून ओळखल्या जात होत्या.
पुरस्कारांनी गौरवलेली कारकीर्द
संगीत क्षेत्रातील अतुलनीय योगदानाबद्दल एस. जानकी यांना अनेक प्रतिष्ठेचे पुरस्कार मिळाले होते. त्यामध्ये:
४ राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार (सर्वोत्कृष्ट पार्श्वगायिका)
विविध राज्य सरकारांचे ३३ राज्य चित्रपट पुरस्कार
म्हैसूर विद्यापीठाची मानद डॉक्टरेट
याशिवाय अनेक सांस्कृतिक संस्था आणि संगीत संघटनांनी त्यांचा विशेष सन्मान केला होता.
संगीतविश्वात शोककळा
एस. जानकी यांच्या निधनानंतर चित्रपटसृष्टी, संगीतविश्व, विविध राजकीय नेते आणि चाहत्यांकडून त्यांना भावपूर्ण श्रद्धांजली अर्पण करण्यात येत आहे. त्यांच्या निधनामुळे भारतीय संगीतविश्वाने एक अजरामर आवाज गमावला असून, त्यांच्या स्वरांची जादू पुढील अनेक पिढ्यांसाठी प्रेरणादायी ठरणार आहे.
प्रतिनिधी उमेश कुलकर्णी
9822548429
